Odszkodowanie – o jakie świadczenia może ubiegać się poszkodowany?

Odszkodowanie – o jakie świadczenia może ubiegać się poszkodowany?

Odszkodowanie jest szerokim pojęciem na gruncie prawa cywilnego i obejmuje swoim zakresem wszelkie szkody materialne jakie zostały wyrządzone poszkodowanemu czynem niedozwolonym. Odszkodowanie ma celu wyrównanie uszczerbku jaki doznał poszkodowany i zrefundowanie kosztów jakie poniósł w związku z zaistnieniem zdarzenia szkodowego. Świadczenie może dotyczyć zarówno szkody na osobie jak i na mieniu.

Odszkodowanie – kilka słów wstępu

W poprzednim artykule wskazałam pierwsze kroki poszkodowanego po wypadku jakie należy podjąć aby udokumentować szkodę i w skuteczny sposób dochodzić swojego roszczenia. W nawiązaniu do poprzedniej części bloga, sprecyzuję o co może ubiegać się poszkodowany w przypadku zaistnienia wypadku z winy osoby trzeciej i co obejmuje pojęcie„odszkodowanie”.

Podstawę omawianego roszczenia stanowi przepis art. 444 §1 k.c. zgodnie z którym: „W razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną na koszty leczenia, a jeżeli poszkodowany stał się inwalidą, także sumę potrzebną na koszty przygotowania do innego zawodu.”

Odszkodowanie można dochodzić od sprawcy szkody lub podmiotu, który z mocy prawa lub umowy jest zobowiązany do wypłaty świadczenia (np. towarzystwa ubezpieczeń, w którym sprawca wypadku ma wykupioną polisę odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych).

Odszkodowanie pełni funkcję kompensacyjną i ma na celu wyrównanie uszczerbku, który powstał w majątku poszkodowanego w wyniku wypadku wywołującego tą szkodę. Odszkodowanie powinno przywrócić w majątku poszkodowanego stan sprzed zdarzenia wywołującego szkodę. Oczywiście zdaję sobie sprawę, że w praktyce nigdy nie odzyskamy pełnych kosztów jakie ponieśliśmy w związku z zaistnieniem wypadku, a „całościowa i  pełna rekompensata” za szkodę jaka powstała w naszym majątku  jest wyłącznie iluzją. Nie warto jednak się zniechęcać i zgłosić jak najszerszy zakres roszczeń, co spowoduje zminimalizowanie uszczerbku w naszym majątku jaki ponieśliśmy w związku z zaistniałym zdarzeniem szkodowym.

Wszelkie wynikłe koszty – to znaczy jakie?

Jak już wskazałam powyżej odszkodowanie obejmuje rekompensatę zarówno poniesionych  wydatków jak i konkretnych kosztów jakie będziemy zobowiązani uiścić w przyszłości (np. koszt zaplanowanej operacji, zakupu wybranego sprzętu rehabilitacyjnego).

Odszkodowanie może przybrać również formę renty z tytułu niezdolności do pracy i zmniejszenia się widoków powodzenia na przyszłość  lub  zwiększonych potrzeb poszkodowanego. Aby przybliżyć Państwu instytucję renty poświęcę na ten temat osobny artykuł.

Precyzując powyższe rozważania i odpowiadając na pytania klientów, z którymi spotykam się niejednokrotnie w naszej kancelarii, wskazuję jakie koszty można zgłosić w ramach roszczenia o odszkodowanie:

  • koszty leczenia, tj.  wydatki związane z wizytami poszkodowanego w prywatnych gabinetach lekarskich, odpłatne zabiegi rehabilitacyjne, odpłatna fizykoterapia, zakup lekarstw, artykułów medycznych (np. kołnierz ortopedyczny, kule łokciowe, plastry, opatrunki) zakup sprzętu rehabilitacyjnego;
  • koszty związane z życiem poszkodowanego po wypadku: przystosowanie mieszkania dla poszkodowanego, który po wypadku stał się osobą niepełnosprawną, zakup pojazdu i jego przystosowanie do potrzeb osoby niepełnosprawnej (zarówno jako kierowcy jak i pasażera, który musi być przewożony do placówek medycznych na zabiegi i wizyty lekarskie);
  • koszty dojazdu do placówek medycznych – warto zachować w okresie leczenia bilety kolejowe lub paragony za usługę przewozu busem, które musiał poszkodowany lub jego rodzina zakupić aby dojechać do szpitala czy przychodni, zaś sposób obliczenia kosztów podróży samochodem można znaleźć w moim poprzednim artykule. Link : wypadek komunikacyjny elementarz poszkodowanego.
  • koszty opieki osoby trzeciej – często z uwagi na doznany w wyniku zdarzenia uszczerbek na zdrowiu poszkodowany staje się tymczasowo lub trwale osobą niesamodzielną, co zmusza do poniesienia kosztów opieki pielęgniarskiej lub zatrudnienia pomocy domowej w czynnościach życia codziennego takich jak zrobienie zakupów, przygotowanie posiłków lub pomocy w higienie osobistej, czy zmianie opatrunków. Wydatki związane z powyższą usługą o ile są uzasadnione naszym stanem zdrowia są możliwe do refundacji w ramach dochodzonego odszkodowania.

Wykonywanie nieodpłatnej opieki przez osobę najbliższą również stanowi podstawę do dochodzenia odszkodowania. Przy zgłoszeniu takiego roszczenia należy wskazać wymiar opieki (np. 3 godziny dziennie przez dwa tygodnie od dnia wypisania poszkodowanego ze szpitala), zakres opieki (np. załatwianie spraw poza domem, przygotowywanie posiłków, sprzątanie domu) oraz kwotę jaką przyjmiemy za godzinę wykonywanej opieki. Przy ustalaniu stawki godzinowej, można posłużyć się kwotą wynagrodzenia podawaną w ramach usług oferowanych przez pomoc domową  w regionie, w którym mieszka poszkodowany.

  • utracony zarobek – w przypadku orzeczonej niezdolności do pracy można ubiegać się o zwrot dochodu za cały okres pozostawania na zwolnieniu lekarskim (całość wynagrodzenia gdy poszkodowanemu nie przysługiwało tzw. wynagrodzenie chorobowe lub różnica w wysokości pomiędzy otrzymanym wynagrodzeniem a rzeczywistym dochodem jaki by uzyskał gdyby nie pozostawał na zwolnieniu lekarskim.

Poszkodowany prowadzący własną działalność gospodarczą może również dochodzić roszczenia o  utracony dochód jaki mógłby uzyskać gdyby nie pozostawał niezdolny do pracy w wyniku wypadku. O ile pracownik zatrudniony na podstawie umowy o pracę może przedstawić zaświadczenie z zakładu pracy o utraconym zarobku,  przedsiębiorca jest już zobowiązany wykazać dokumentami sposób wyliczenia utraconego dochodu i spoczywa na nim ciężar udowodnienia straty finansowej jaką poniósł w związku z niemożnością prowadzenia własnej działalności.

  • koszt przygotowania do zawodu – w przypadku utraty możliwości wykonywania dotychczasowego zawodu z uwagi na doznany uszczerbek na zdrowiu, poszkodowany może żądać pokrycia kosztów przyuczenia go do nowego zawodu. Czyli podjęcia takiej pracy, którą może wykonywać pomimo ograniczeń jakich doznał w wyniku rozstroju zdrowia spowodowanego wypadkiem.
  • koszt zniszczonego mienia – w tym zakresie odszkodowanie obejmuje koszt naprawy lub zakupu nowego sprzętu lub przedmiotów (np. laptopa, komórki, tabletu, a nawet ubrania czy walizki) uszkodzonych w wyniku zaistnienia zdarzenia szkodowego. Jak udokumentować taką szkodę opisałam w artykule Elementarz poszkodowanego.
  • koszt zniszczonego pojazdu – nie dotyczy to bezpośrednio szkody na osobie, ale warto wiedzieć, że w przypadku uszkodzenia samochodu przysługuje poszkodowanemu uprawnienie do dochodzenia odszkodowania z tytułu jego naprawy lub w przypadku szkody całkowitej (gdy naprawa pojazdu przewyższa jego wartość z stanie nieuszkodzonym) różnicy pomiędzy kosztem sprzedaży wraku pojazdu a jego wartością sprzed wypadku.

Należy bezwzględnie zachować sporządzony przez nas prywatny kosztorys naprawy samochodu lub faktury wystawionej za zakupione części zamienne lub za usługę naprawy warsztatu motoryzacyjnego. W przypadku problemów ze sporządzeniem wyliczeń Radca prawny pomoże sformułować kosztorys.

Osobą kwestią pozostają koszty związane z dochodzeniem odszkodowania w związku ze śmiercią osoby najbliższej, będzie to temat również poruszony przeze mnie w odrębnym artykule.

Pomimo wielu pomocnych artykułów na temat odszkodowania jakie możemy znaleźć w internecie i czasopismach, warto zawsze skonsultować się z profesjonalnym pełnomocnikiem.  Adwokat lub radca prawny  pomoże nie tylko w weryfikacji zasadności kosztów powstałych w wyniku wypadku ale również prawidłowo sformułuje Państwa roszczenie.

Podziel się:
Publikacje i materiały zamieszczone na niniejszej stronie są nieodpłatne. Treści mają charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny, zaś zamieszczone informacje nie stanowią porady prawnej, ani wykładni prawa. Informacje zamieszone mają charakter ogólny i nie budują stosunku klient – radca prawny.

Dowiedz się więcej na temat:

Prawo cywilne,Prawo odszkodowań